Thuis bakken en verkopen: de regels voor thuisbakkers in Nederland

Zodra je vanuit huis gaat verkopen, gelden voor jou dezelfde voedselveiligheidsregels als voor een professionele keuken. De vier dingen die je regelt voordat de eerste taart de deur uit gaat: aanmelden bij de NVWA, werken met een hygiënecode, allergenen vermelden, en uitzoeken of je bij KVK en de Belastingdienst als ondernemer telt.

Dit is geen juridisch advies en de regels veranderen. Elke bewering hieronder staat met bron erbij, en de bronnen staan onderaan. Controleer ze voordat je iets belangrijks besluit.

Je bent niet de enige, en dat is precies het probleem

KVK en de NVWA begonnen in maart 2026 samen een voorlichtingscampagne, en de aanleiding is opvallend concreet. Uit cijfers uit het Handelsregister van KVK: het aantal parttime thuiscateraars groeide van 4.332 ingeschreven in januari 2022 naar 8.053 in januari 2026. De bredere groep zzp’ers die volledig zelfstandig vanuit huis een cateringbedrijf runt ging van 11.008 op 1 januari 2022 naar 16.839 aan het begin van 2026.

En de reden voor de campagne: uit gesprekken met starters blijkt naar schatting dat 9 van de 10 de voedselveiligheidsverplichtingen onvoldoende kent.

Negen van de tien. Als je dit leest en denkt “dat zal bij mij wel meevallen”, is dat statistisch gezien precies wat de andere negen ook dachten.

1. Aanmelden bij de NVWA

KVK is er kort over in het overzicht voor catering vanuit huis: wie eten maakt, verwerkt of verkoopt, moet zich aanmelden bij de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit.

Dat is geen vergunning met een wachttijd, het is een registratie. Doe hem voordat je produceert, niet nadat iemand ernaar vraagt.

2. Werken met een hygiënecode

De NVWA schrijft dat je met een voedselveiligheidsplan moet werken, en dat dat verplicht is voor iedereen die meerdere keren per jaar voedsel verkoopt. Je hoeft dat plan niet zelf te schrijven: het is makkelijker om een hygiënecode van je branche te gebruiken, bijvoorbeeld die van Koninklijke Horeca Nederland.

In zo’n code staat waar je op moet letten bij bereiden, verpakken en bewaren. Een paar dingen die de NVWA er expliciet uitlicht voor wie vanuit huis werkt:

Gebruik een digitale steekthermometer. Het aflezen van het display van je koelkast is niet genoeg. Bederfelijke levensmiddelen moeten onder de 7 °C bewaard worden; kip verhit je tot boven 75 °C.

Bewaar zelfbereide bederfelijke producten niet te lang. Werk je volgens de hygiënecode van KHN, dan geldt: tussen 4 °C en 7 °C mag je die producten 2 dagen bewaren, onder 4 °C 3 dagen.

Gebruik aparte snijplanken voor rauwe en bereide levensmiddelen, om kruisbesmetting te voorkomen.

Zorg dat je je keuken kunt afsluiten terwijl je voor klanten werkt, zodat huisdieren en huisgenoten er niet in kunnen.

Houd zakelijk en privé gescheiden. Aparte koelkast, of in elk geval gemarkeerde producten, en de keuken goed schoonmaken tussen privé- en zakelijk gebruik.

Die laatste twee zijn de regels waar thuisbakkers het meest over struikelen, omdat ze botsen met het feit dat het ook gewoon je huis is. Dat is geen reden dat ze niet gelden.

3. Allergenen vermelden

De NVWA is hier ondubbelzinnig: je moet je klanten melden welke allergenen in je producten zitten. Het voorbeeld dat de NVWA zelf geeft is het juiste: vergeet je te melden dat er pinda’s in zitten, dan kan dat voor iemand met een pinda-allergie dodelijk zijn.

Praktisch betekent dit dat je per product weet wat erin zit. En dat is precies dezelfde lijst die je gebruikt om je kostprijs te berekenen. Wie zijn receptuur netjes heeft vastgelegd, heeft de allergeneninformatie er gratis bij.

Eén receptenlijst, twee verplichtingen afgedekt. Dat is zeldzaam genoeg om te noemen.

4. De gemeente, KVK en de Belastingdienst

De gemeente. Begin je een bedrijf aan huis, dan moet je dat volgens KVK melden bij je gemeente. Verbouw je de garage of de schuur, dan heb je meestal een vergunning nodig.

KVK. Hier zit een nuance die veel mensen missen. KVK schrijft dat je niet altijd automatisch ondernemer bent als je eten vanuit huis verkoopt: je toetst eerst de criteria voor een onderneming en weet dan of je je moet inschrijven.

Btw. Blijf je onder € 20.000 omzet per kalenderjaar en is je onderneming in Nederland gevestigd, dan kun je meedoen aan de kleineondernemersregeling van de Belastingdienst. De KOR is een btw-vrijstelling: je rekent geen btw aan je klanten, je doet geen aangifte, en je kunt ook geen btw terugvragen over je kosten en investeringen.

Dat laatste is geen detail. Sta je op het punt een oven van € 1.200 te kopen, dan loopt die btw niet terug. Reken het door voordat je je aanmeldt.

Wat dit met je prijs doet

Regels zijn geen papierwerk, ze zijn kosten. En ze horen in je kostprijs, niet in je goede humeur.

• de hygiënecode, als je die aanschaft
• een digitale thermometer en een tweede koelkast
• extra schoonmaaktijd tussen privé en zakelijk
• de tijd die allergeneninformatie en etiketten kosten
• eventuele cursussen

In kosten van een thuisbakkerij staat hoe je dit soort vaste lasten uitsmeert over je maand, en waarom een thuisbakkerij die ze niet opschrijft structureel te laag prijst.

Dat de kortere bewaartermijnen uit de hygiënecode ook je derving verhogen, is een kostenpost die bijna niemand aan de regels koppelt. In receptkosten en voorraadbeheer staat hoe je die zichtbaar maakt.

De volgorde die ik zou aanhouden

1. Lees de NVWA-pagina over verkopen vanuit huis, helemaal.
2. Kies een hygiënecode en werk ermee, niet eromheen.
3. Meld je aan bij de NVWA.
4. Meld het bedrijf aan huis bij je gemeente.
5. Toets de criteria voor een onderneming en schrijf je zo nodig in bij KVK.
6. Beslis over de KOR met je verwachte omzet én je verwachte investeringen erbij.
7. Reken pas daarna je prijzen uit, met deze kosten erin.

Stap 7 op stap 1 zetten is de meest gemaakte fout. Dan heb je een prijslijst die is berekend voor een hobby en een bedrijf dat aan de regels van een keuken moet voldoen.

Boetes en waarschuwingen zijn het minste risico. Zieke klanten en de reputatieschade daarna zijn het echte risico, en dat is ook precies waarom die campagne er is.